کرم ساقه خوار یا لارو

شکل شناسی :

حشرات کامل سوسک شاخک بلندی است با بدنی کشیده به طول 20-18 میلی متر و عرض 4 میلی متر و به رنگ عمومی سیاه دیده می شود .تخم این سوسک شبیه به کاسه لاک پشت بوده که قسمت صاف آن برروی ساقه درخت چسبیده و از پهلو به نظربیضوی می آید . لارو حشره در موقع خروج از تخم به طول 2 میلی متر و به رنگ زرد مایل به صورتی است . لارو کامل زرد رنگ و طول آن به 32 میلی متر نیز می رسد .شفیره آن در هفته اول کرمی رنگ و بعداً لکه های سیاه رنگی بر روی محل چشم ها شاخک ها ، نوک بال ها ، و بین مفصل ران و ساق آن پیدا شده و سرانجام در آخرین مرحله شفیرگی بدن سیاه می شود . طول شفیره به اندازه طول حشره کامل است.



نحوه خسارت  :

حشره در سال فقط یک نسل دارد و زمستان را به صورت لارو داخل شاخه ها به سر می برد. لاروهای زمستان گذران در طول فصل سرما از هر فرصتی برای تغذیه استفاده کرده و رشد مداوم ولی خفیف دارند . در اوایل بهار وارد مرحله شفیرگی می شود . دوره شفیرگی حدود 14 روز طول می کشد .حشرات کامل از اواسط خردادماه ظاهر شده و حداکثر تا اواسط تیرماه ادامه دارد به طور کلی خروج حشرات کامل 25 روز به طول می انجامد .مدت تخم ریزی 13 روز است و  هر حشره ماده 30تا 75 و به طور متوسط 52 عدد تخم می گذارد . معمولا تخم ها روی شاخه های جوان و در زاویه بالایی جوانه ها گذاشته می شود. تخم ها معمولاً به صورت انفرادی گذاشته می شود و بندرت در دسته های 3-2 تایی نیز دیده می شود .که پس از 15-10 روز تفریخ شده و لاروها از سطح زیرین تخم خارج و مستقیماً وارد شاخه شده و شروع به تغذیه کرده . پس از طی نیم دایره ای در زیر پوست یک حرکت مارپیچی به طرف بالای شاخه کرده و 3-2 سانتی متر در بالای محل تخم ریزی به طرف انتهای سرشاخه پیشروی می کند و اگر درختان را در این موقع از فاصله چند متری نگاه کنیم شاخه های مبتلا به آفت را با پژمرده بودن و کمرنگی برگ های آن ها  از سایر شاخه ها تشخیص می دهیم و اگر دو هفته پس از تفریخ تخم شاخه ها را ملاحظه کنیم به آسانی شاخه های حامل لارو را از شاخه های سالم تشخیص می دهیم .لارو نوزاد در دو هفته اول زندگی فقط در سطح زیری پوست زندگی نموده و کانال ایجاد می کند .از هفته دوم تا چهارم نیز مدتی از زیر پوست و مدتی را نیز از قسمت مرکزی شاخه می خورد .لارو در این مدت از شاخه های جوان سه ماهه عبو رکرده و پس خود را به شاخه های یکسا له و سرانجام 3-2 ساله و مسن تر می رساند و با ایجاد کانال های در آن ها موجب مرگ شاخه و درختان می گردد .اگر قطر شاخه یا تنه درخت زیاد باشد ،حشرات به صورت مارپیچ داخل آن حرکت کرده و دالان هایی نزدیک پوست درست می کند که داخل آن ها پر از خاک اره و فضولات سیاه رنگ لارو است .


زيست‌شناسي:
زمستان را به صورت لارو در داخل شاخه يا تنه درختان خانواده رزاسه به سر مي‌برد. در اواسط بهار لارو پس از مقداري تغذيه به پيش شفيره، سپس تبديل به شفيره مي‌گردد. دوره پيش شفيرگي 5 تا 9 روز و شفيرگي 11 تا 20 روز به طول مي‌انجامد. سپس حشرات كامل ظاهر و با كمي تغذيه از شيره گلها شروع به جفت‌گيري و پس از چند ساعت الي چند روز به طور انفرادي رو شاخه‌ها در كنار جوانه‌ها تخمريزي مي‌كنند.

رنگ تخمها نارنجي و شكل آنها مانند كاسه لاك‌پشت مي‌باشد. هر حشره ماده ممكن است 30 تا 75 عدد تخم بگذارد. دوره نشو و نماي جنيني 7 تا 8 روز پس از آن لارو مستقيماً داخل چوب شده و شروع به فعاليت مي‌نمايد. بطوريكه آغاز فعاليت آن را مي‌توان از روي پژمردگي برگهاي سرشاخه‌ها مشخص كرد. لارو اين سوسك با تغذيه از قسمتهاي داخلي سرشاخه‌ها و شاخه‌ها و گاهي تنه درختان كانالي ايجاد و داخل آنها را پوك و خالي مي‌كند به طوريكه با وزيدن باد قسمت‌هاي مورد حمله قطع گرديده مي‌افتند. دوره لاروي حدود 8 تا 9 ماده مي‌باشد. يك نسل در سال دارد.


تخم لارو

 روش هاي مبارزه 

 

1. استفاده از تله، به این صورت که شما میتوانید دور درخت را کارتون بپیچانید بعد این کرم ها به دلیل علاقه شدید به کارتون جذب کارتونها میشوند بعد شما میتوانید کارتون ها را جدا کنید و بسوزانید.
2.شاخه ای رو که کرم داخلش هست از حدود 10 سانتی متر پایین تر از محل کرم ببرید. 2.بعد شاخه های بریده شده رو جمع اوری کرده و در خارج باغ بسوزانید. دقت کنید که شاخه های بریده شده را درون باغ رها نکنید.

3.حمله کرم های ساقه خوار بدلیل رسیدگی نکردن به درختان و ضعیف بودن درختان اتفاق می افتد پس باید از نظر آبیاری و کود دهی درختان را تقویت کنید . 

4.در یک دوره برنامه ریزی شده دفعات آبیاری را نزدیکتر به هم کنید و در هر آبیاری مقداری کود اوره پای هر درخت بریزید تا شیره گیاهی زیاد بشود و کرمها را توی ساقه ها خفه کند.البته این کار در اوایل سال نتیجه بیشتری میتواند داشته باشد. 

5.سم‌پاشي با سموم سيستميك و نفوذي: توجه داشته باشيد زماني سموم سيستميك اثر مي‌كند كه لارو در مرحله سنين اوليه باشد.

عوامل بازدارنده طبيعي: تعدادي از زنبورهاي خانواده Chalcididae , Torymidae ،Ichneumonidae از پارازيت‌هاي اين حشره به شمار مي‌روند كه Xorides6. coroyrensis از خانواده Ichneumouidae به عنوان پارازيتوئيد لارو بيشتر از بقيه گونه‌ها فعال مي‌باشد.

7.استفاده از دشمنان طبیعی مانند مورچه‏ ها برای از بین بردن تخم‏ها و پرندگان برای نابودی لاروها.

8.استفاده از تله نوری برای جمع آوری حشرات.سوسکهای سیاه رنگی که پوست سفت و محکمی دارند احتمالا روی درختها زیاد دیده میشوند و از غروب تا صبح روز بعد زير نور چراغ برق ها يا هر جا كه لامپي روشن باشد زياد ديده ميشوند،باید آن ها را جمع کنید و از بین ببرید، یا لهشون کنید یا توی نفت یا بنزین بیندازید.

9.با حشره كش در هر يك از سوراخ هايی كه روي تنه درخت هست يك پيف بزنيد بعد از چند ثانيه حشره لارو از داخل سوراخ بيرون مياد كه شما ميتوانيد اآن را بكشيد.بهترين موقع فصل  بهار

((هموطنان عزيز به يك روش براي نابود سازي  اكتفا نكنيد ))


منبع:  www.tabasenc.ir